آموزش برای شما » آموزش دستورات داس قسمت دوم

آموزش برای شما

آموزش های مربوط به کامپیوتر و موبایل و دانلود نرم افزار

آموزش دستورات داس قسمت دوم

  • تعداد بازديد: 8,455
  • دسته: آموزشی, داس
  • تاريخ: 16 شهریور 1390

در قسمت اول آموزش دستورات داس با مقدمات و دستورات پایه مدیریت و کار با فولدر ها و فایل ها آشنا شدید. اکنون به ادامه بحث در این مورد می پردازیم.

– میدانیم که برای ساخت فولدر از دستور md استفاده می شود. سعی کنید فولدری به نام mohammad hossein بسازید (به فاصله بین دو کلمه دقت کنید). میتوانید به جای mohammad hossein از هر کلمه دیگری که در آن فاصله (space) وجود دارد استفاده کنید. به این صورت:

md mohammad hossein

میبینید که در دایرکتوری جاری دو فولدر به نام های mohammad و hossein ساخته میشود. برای ساختن فولدر به اسم هایی که در آن کاراکتر space وجود دارد باید با استفاده از کاراکتر دابل کوتیشن( ” ) محدوده ی اسامی را مشخص کنیم:

md “mohammad hossein”

همچنین میتوان آن را به این صورت نوشت:

md mohammad” “hossein

ولی روش اول زیباتر و رایج تر است. روش دوم فقط جهت اطلاع بیان شد. در بسیاری از دستورات باید از کاراکتر ” برای جلوگیری از اشتباه داس استفاده شود که در ادامه بیشتر بررسی خواهند شد.

– دستور echo از دستورات ساده ولی کاربردی داس است. یکی از کاربرد های آن این است که از داس می خواهید عبارتی را به عنوان خروجی چاپ کند. مثلا بنویسید:

echo salam

میبینید که وقتی کلید اینتر را میزنید عبارت salam در خط جدید روی صفحه ظاهر می شود. در مورد دیگر کاربرد این دستور و فایده ی چاپ جمله یا عبارت مورد نظر ما روی صفحه در ادامه بیشتر خواهیم خواند

همچنین میتوانید با:

echo.

یک خط خالی چاپ کنید. این کار برای بوجود آوردن فاصله و جداسازی خروجی ها استفاده میشود. برای درک بهتر٬‌خودتان این دستور را امتحان کنید.

– داس کاملا بر مبنای متن ساخته شده و تمام کارها با نوشتن انجام میشود. پس باید روش هایی برای ذخیره فایل های متنی و خواندن آنها در داس وجود داشته باشد که به صورت خلاصه به آن می پردازیم. در اینجا من فایل ها را با فرمت txt که فرمت رایج فایل های متنی و قابل شناسایی توسط notepad ویندوز است ذخیره میکنم.

برای اینکه یک فایل متنی بسازید از دستور copy con به این صورت استفاده کنید:

copy con c:\test.txt

فایل test در درایو C ساخته شد(همانطور که قبلا در قسمت اول آموزش گفته شده میتوانید آدرس را وارد نکنید و فقط نام فایل را بنیسید تا فایل در فولدر جاری ساخته شود). حالا داس صبر میکند تا شما متنی که می خواهید داخل فایل ذخیره شود را تایپ کنید. پس از اینکه متن را نوشتید کلید ترکیبی Ctrl+Z و سپس Enter را بزنید تا فایل شما ذخیره شود. (کلید Ctrl+Z کاراکتر پایان فایل یا end of file را به متن اضافه می کند)

برای اینکه محتوای یک فایل متنی را بخوانید لازم نیست حتما از notepad استفاده کنید. خود داس را به کار بگیرید. حال می خواهیم محتوای فایلی که نوشته ایم را ببینیم. می توانید دستور type را به این صورت به کار ببرید:

type c:\test.txt

برای نوشتن فایل متنی با داس راه دیگری هم وجود دارد. اینبار از دستور echo کمک می گیریم که چند خط بالاتر در مورد آن خواندیم. دیدیم که echo یک عبارت را به عنوان خروجی روی صفحه چاپ میکند. حالا می خواهیم از خروجی این دستور به عنوان ورودی برای نوشتن در فایل استفاده کنیم. برای این کار از کاراکتر:

>

استفاده میشود. اگر تازه با داس آشنا شده اید و اطلاعات زیادی در این باره ندارید شاید این توضیحات کمی گیج گننده باشد و متوجه نشوید. اشکالی ندارد. با یک مثال همه چیز روشن میشود:

echo learn4u.ir>test2.txt

اینگونه learn4u.ir در فایل test2 نوشته میشود. هر بار که این عمل را تکرار کنید محتوای قبلی فایل test2 پاک می شود و متن جدید شما جایگزین متن قبلی در خط اول میشود. برای اینکه بتوانیم در خط های بعدی هم متنی را بنویسیم به طوری که متن خط اول پاک نشود اینگونه عمل میکنیم:

echo this is just for test>>test2.txt

همانطور که دیدید از علامت:

>

دوبار استفاده شد. عبارت this is just for test در خط دوم فایل نوشته شد و خط اول هم دست نخورده باقی ماند. برای نوشتن خط های بعدی هم همینطور. اگر این علامت دوبار استفاده شود متنی که میخواهید اضافه کنید به خط بعدی میرود.

اما اگر ویرایشگر دقیق تری میخواهید و نیاز دارید کل متن را ببینید و هر قسمتی از آن را که خواستید نغییر دهید دستور edit مشکل ما را حل خواهد کرد:

edit c:\test2.txt

با این دستور پنجره داس به شکل بالا در می آید و میتوانید محتوای فایل مورد نظر را مشاهده کرده و در آن تغییر ایجاد کنید. با فشردن کلید F1 میتوانید راهنمای برنامه را مشاهده کنید و در باره نحوه کار کردن با آن اطلاعات بیشتری را مشاهده کنید.

برای ذخیره کردن و خروج از این محیط باید از منوی file که در گوشه بالا و سمت چپ تصویر مشخص است استفاده کنید. این کار با موس امکان پذیر است اما زمانی که موس وجود نداشت و همه کار ها با کیبورد انجام میشد کلید Alt وظیفه ی انتخاب این منو ها را برعهده داشت که اکنون نیز میتوانید از آن استفاده کنید.

- مشاهده و تغییر تاریخ و ساعت کامپیوتر با داس:

دستور date برای مشاهده و تغییر تاریخ است. اگر این دستور را در داس وارد کنید تاریخ کامپیوتر نشان داده میشود. مثلا الان برای من چهارشنبه 7 سپتامبر 2011 است. در خط بعد از شما خواسته می شود تا تاریخ جدید را وارد کنید میتوانید بدون وارد چیزی enter بزنید تا تغییری ایجاد نشود ولی اگر می خواهید تاریخ را تغییر دهید باید از فرمت mm-dd-yy پیروی کنید. یعنی اول روز را به صورت دورقمی وارد کنید و خط فاصله( – ) بگذارید سپس ماه را دو رقمی وارد کرده و خط فاصله بگذارید و سپس سال را دو رقمی وارد کنید. در شکل زیر من تاریخ را به 12 ژانویه (اولین ماه میلادی) سال 2015 تغییر میدهم:

dos date

بهتر است تاریخ خود را تا این حد جلو نبرید چون این کار ممکن است باعث اختلالاتی نظیر منقضی شدن لایسنس بعضی برنامه ها شود

اگر می خواهید فقط تاریخ را مشاهده کنید و آن را تغییر ندهید از سویچ t استفاده کنید:

date /t

برای زمان هم از دستور time استفاده میشود که شبیه date است. با دستور time زمان را با دقت صدم ثانیه میتوان دید و سپس داس منتظر می ماند که ساعت جدید را وارد کنیم تا آن را تغییر دهد. همانند دستور date میتوان با استفاده از سویچ t فقط ساعت را مشاهده کرد و آن را تغییر نداد.

– در قسمت بالا و سمت چپ پنجره داس نوشته ای شبیه به این را میبینید:

 C:\WINDOWS\system32\cmd.exe

اگر به عکسی که برای دستور date گذاشتم دقت کنید می بینید که این عبارت به:

.: learn4u.ir :.

تغییر کرده. خط فاصله و date هم که به آخر آن اضافه شده اند برای در حال اجرا بودن این دستور است. برای تغییر عنوان پنجره داس از دستور title استفاده می شود:

title i lave learning dos

– حالا نوبت یک دستور رنگارنگ و جالب است:

دستور color رنگ پس زمینه و نوشته های داس را تغییر میدهد و آن را از یکنواختی خارج میکند. دستور color اگر به تنهایی به کاربرده شود تنظیمات رنگ را به پیشفرض یعنی چیزی که الان هست برمیگرداند ولی اگر می خواهید رنگ های جالب داس را ببینید باید اینگونه آن را به کار ببرید:

color ??

به جای علامت سوال اولی کد مربوط به رنگ پس زمینه و به جای دومی کد مربوط به رنگ متن قرار میگیرد. به این صورت:
0=مشکی
1=آبی
2=سبز
3=سبزابی
4=قرمز
5=زرشکی
6=زرد
7=سفید
8=خاکستری
9=آبی روشن
َa=سبز روشن
b= سبزابی روشن
c= قرمز روشن
d= زرشکی روشن
e=زرد روشن
f=سفید درخشان

مثلا برای تغییر رنگ پس زمینه به سبز و نوشته ها به سفید درخشان این دستور را وارد میکنیم:

color 2f

لازم نیست حفظ کنید کدام عدد یا حرف مربوط به کدام رنگ است. همانطور که در قسمت اول آموزش گفته شد میتوانید از راهنمایی های خود داس استفاده کنید:

color/?

– شاید بتوان گفت مهمترین بخش از یادگیری داس نوشتن batch file ها یا همان فایل های با پسوند bat است. به این صورت که شما دستورات مورد نظر را در notepad می نویسید و سپس آن را به جای txt با پسوند bat ذخیره می کنید

saving in notepad

یا می توانید با همان پسوند txt ذخیره کرده و بعدا آن را به bat تغییر دهید. برای این کار به folder options و به تب Viewرفته و تیک گزینه Hide extensions for known file types را بردارید و Ok کنید.

سپس فایلی که ذخیره کرده اید را rename کنید (تغییر نام دهید) و txt آخر اسمش را به bat تغییر دهید. سوالی در مورد اطمینان از تغییر فرمت پرسیده میشود که yes بزنید. حالا فایل ما به این شکل در می آید:

تذکر: اگر خواستید در محتوای فایلی که با فرمت bat ذخیره کرده اید تغییر ایجاد کنید. روی آن راست کلیک کرده و edit را بزنید

در batch file ها شما باید هر دستور را در یک خط بنویسید. وقتی شما این فایل ها را با دوبار کلیک کردن اجرا می کنید دستوراتی که نوشته اید یکی یکی و خط به خط اجرا  می شوند و وقتی آخرین دستور انجام شد پنجره داس بسته میشود

دستور echo در این فایل ها کاربرد زیادی دارد. دستور زیر را در یک فایل bat بنویسید و آن را ذخیره کنید:

echo salam. man yek batch file hastam

حالا فایل را اجرا کنید. میبینید که پنجره داس خیلی سریع بسته میشود و فرصت خواندن را به شما نمیدهد. برای اینکه توقفی در اجرای دستورا صورت گیرد دستور pause را در خط دوم بنویسید و ذخیره کنید. حالا پس از اجرای فایل، چنین چیزی را خواهید دید:

batch file

(برای دیدن عکس در اندازه اصلی اینجا کلیک کنید)

شماره1:

این خط نشان دهنده فولدری است که batch file شما در آن قرار دارد و در واقع در ابتدای اجرا٬ فولدر جاری در این فایل ها همان فولدری است که در آن قرار دارند. اما می توانید با دستوراتی که در قسمت قبلی آموزش توضیح داده شد فولدر جاری را تغییر دهید. پس از آدرس فولدر جاری و در همان خط٬ دستوری که نوشته بودید را خواهید دید. مثلا در خط اول دستور:

echo salam. man yek batch file hastam

را می بینید. یا pause که چند خط پایین تر می بینید

شماره 2:

پس از آدرس فولدر جاری و دستوری که در فایل نوشته اید خروجی دستور نشان داده می شود. یعنی دستوری که نوشته اید اجرا می شود و نتیجه آن نمایش داده میشود. دستور echo که اجرا شده عبارت salam. man yek batch file hastam روی صفحه به عنوان خروجی ظاهر شده و پس از اجرای دستور pause عبارت press any key to continue را می بینید

همان طور که دیدید دستور pause باعث توقف اجرای دستورات شده و صبر میکند تا کاربر کلیدی را فشار دهد تا ادامه دستورات اجرا شده و خارج شود

فایل ما منظره ی جالبی ندارد. شاید دوست داشته باشید دایرکتوری جاری نشان داده نشود یا دستوراتی که نوشته اید هنگام اجرا قابل دیدن نباشند. در واقع طوری باشد که فقط خروجی دستورات قابل دیدن باشد. از دیگر کاربرد های echo همین کار است. اگر در اولین خط بنویسید:

@echo off

دیگر موارد اضافی نشان داده نمیشوند. الان فایل ما به این صورت درآمده است:

@echo off

echo salam. man yek batch file hastam

pause

وقتی فایل را اجرا کنید چنین چیزی می بینید:

echo off

حتی برای اینکه خروجی یک دستور خاص نشان داده نشود راهی هست. مثلا اگر میخواستیم خروجی دستور pause نشان داده نشود آخر آن:

>nul

اضافه میکردیم. به این صورت:

pause>nul

این کار خروجی دستور را به nul (برگرفته از کلمه ی null به معنی هیچ) می فرستد و ما آن را نمی بینیم. حتما آن را تست کنید تا نتیجه را بهتر ببینید.

– جالب است این را هم بدانید که میتوانید با فشار دادن همزمان کلید های Alt و Enter داس را تمام صفحه (full screen) کنید

 

*پایان قسمت دوم آموزش دستورات داس*

قسمت سوم آموزش

از آنجا که پاسخگویی به سوالات بازدیدکنندگان نیازمند صرف زمان و پیگیری مداوم است و چنین کاری مقدور نیست٬ با عرض پوزش تقاضا دارم از مطرح کردن سوال در نظرات این مطلب خودداری نمایید.

برچسب : ,


دیدگاه ها

  1. علی علی
    29 شهریور 1390

    دمت گرم.
    همینجوری ادامه بدهید.

    (دیگران پسندیدند - نظر شما چیست؟) Thumb up 22 Thumb down 1

    [پاسخ]

  1. رسول رسول
    21 مهر 1390

    تشکر از آموزشهای خوبتون منتظر قسمت های بعدی آن هستیم

    (دیگران پسندیدند - نظر شما چیست؟) Thumb up 10 Thumb down 1

    [پاسخ]

  1. giti giti
    24 اردیبهشت 1391

    vaghean aali tozih dadi
    damet garm
    bara emtehanam az web shoma daram mikhonamo yad migiram
    vaghean mamnoonammmmmmmmmmmmmm

    (دیگران پسندیدند - نظر شما چیست؟) Thumb up 7 Thumb down 0

    [پاسخ]

  1. mohsen mohsen
    19 تیر 1391

    چطوری باید یک فایل بچ را با کرد؟

    این دیدگاه چطور بود: Thumb up 0 Thumb down 4

    [پاسخ]

    مدیریت سایت پاسخ در تاريخ تیر 19ام, 1391 10:42:

    روی فایل راست کلیک کرده و edit را بزنید

    [پاسخ]

  1. dariush dariush
    10 مرداد 1391

    خیر ببینید

    این دیدگاه چطور بود: Thumb up 2 Thumb down 1

    [پاسخ]

  1. moha moha
    16 مرداد 1391

    سلام من واقعا از شما تشکر می کنم و یک سوالم دارم که خواهش می کنم هر چی زودتر جواب بدین
    می خواستم بدونم می شه فایل هایی رو که با داس پاکشون کردیمو دوباره ریکاوری کنیم؟

    این دیدگاه چطور بود: Thumb up 0 Thumb down 0

    [پاسخ]

    مدیریت سایت پاسخ در تاريخ مرداد 17ام, 1391 11:18:

    برنامه های ریکاوری زیاد هستند. یکی از آنها را تست کنید. فکر نمیکنم فرقی بین پاک کردن معمولی و پاک کردن با داس باشد

    [پاسخ]

  1. aa aa
    21 مرداد 1391

    فوق العاده است کلی دنبال این چیز می گشتم
    تو یک آدم بزرگ هستی

    این دیدگاه چطور بود: Thumb up 2 Thumb down 1

    [پاسخ]

  1. متین متین
    08 شهریور 1391

    سلام برای اینکه بگیم یه متن و کپی کن و تو یه جا پیست کن بعد کلید اینتر را بزن باید چی بنویسیم

    این دیدگاه چطور بود: Thumb up 1 Thumb down 1

    [پاسخ]

    مدیریت سایت پاسخ در تاريخ شهریور 20ام, 1391 12:45:

    درست متوجه نشدم چه کاری میخواهید انجام دهید. لطفا بیشتر توضیح دهید

    [پاسخ]

  1. متین متین
    20 شهریور 1391

    میخوام یه جمله رو توی یه برنامه کپی کنه

    این دیدگاه چطور بود: Thumb up 0 Thumb down 0

    [پاسخ]

    مدیریت سایت پاسخ در تاريخ شهریور 20ام, 1391 18:51:

    فکر نمیکنم چنین کاری امکان پذیر باشد

    [پاسخ]

  1. آرمین آرمین
    28 شهریور 1391

    سلام و سپاس فراوان بابت وبسایت فوق العادتون. من دنبال راهی می گردم که در یک آتوران یه برنامه پرتابل رو اجرا کنم و فایلی رو در اون باز کنم. آیا راهی هست؟ برای توضیح بیشتر مثال می زنم. از داخل یک آتوران یک نرم افزار نمایش و ویرایش تصاویر که پرتابل هست رو باز کنم و یک تصویر به خصوص رو درش اوپن کنم. ممنون میشم بهم جواب بدید.

    این دیدگاه چطور بود: Thumb up 0 Thumb down 0

    [پاسخ]

    مدیریت سایت پاسخ در تاريخ شهریور 29ام, 1391 01:31:

    اگه منظورتون اینه که با اتوران یه برنامه ای اجرا بشه و خودکار فایلی رو توش اوپن کنه من راهی برای این کار به ذهنم نمیرسه. قبلا توی یه batch file یه راه دیده بودمم که الان مجددا تستش کردم ولی کار نکرد

    [پاسخ]

    Arman پاسخ در تاريخ مهر 23ام, 1392 16:11:

    در autorun این طوری بنویس:
    آدرس فایلی که می خواهید با آن باز شود run\آدرس فایل open
    درضمن اگر هرکدام از فایل ها در پوشه ی جاری باشد آوردن نام فایل کافی است.

    این دیدگاه چطور بود: Thumb up 0 Thumb down 0

    [پاسخ]

  1. ممنون از آموزش های خیلی مفیدتون

    این دیدگاه چطور بود: Thumb up 0 Thumb down 0

    [پاسخ]

  1. محمدرضا محمدرضا
    29 مهر 1391

    عالی بود!
    دستت درد نکنه!

    این دیدگاه چطور بود: Thumb up 0 Thumb down 0

    [پاسخ]

  1. hossein hossein
    14 آبان 1391

    سلام
    خدا خیرت بده

    این دیدگاه چطور بود: Thumb up 0 Thumb down 0

    [پاسخ]

  1. بهروز بهروز
    01 اسفند 1391

    سلام
    ممنون از اموزشتون
    اگه بخوایم یه دستور هر (مثلا) 3 ثانیه یه بار اجرا بشه باید از چه دستوری استفاده کنیم؟
    با تشکر

    این دیدگاه چطور بود: Thumb up 0 Thumb down 0

    [پاسخ]

    دی جی criss پاسخ در تاريخ فروردین 15ام, 1392 14:45:

    @ECHO OFF
    color a
    :start
    echo salam
    timeout /t 3
    goto start

    سلام داداش توی دستور بالا هر سه ثانیه دستور echo salam اجرا میشه
    فقط این یه حلقه ی نا متناهی هست

    این دیدگاه چطور بود: Thumb up 3 Thumb down 0

    [پاسخ]

  1. Mansour Mansour
    30 اردیبهشت 1392

    با تشکر از آموزشهای خوبتون
    دستور edit تو win7 64bit کار نمیکنه!
    راه دیگه ای هست؟

    این دیدگاه چطور بود: Thumb up 3 Thumb down 0

    [پاسخ]

    Arman پاسخ در تاريخ مهر 23ام, 1392 16:18:

    موافقم.

    این دیدگاه چطور بود: Thumb up 0 Thumb down 0

    [پاسخ]

  1. روح اله زاکانی روح اله زاکانی
    20 تیر 1392

    با سلام
    من میخواستم داخل یک فایل متنی توسط فایل bat دستور replace انجام بدم، اگه راه حلشو کسی داره ممنون میشم
    تشکر

    این دیدگاه چطور بود: Thumb up 1 Thumb down 0

    [پاسخ]

  1. farzaneh farzaneh
    28 مرداد 1392

    slm
    chetori mishe ba narmafzare vmware mohit daso rangi kard?

    این دیدگاه چطور بود: Thumb up 0 Thumb down 0

    [پاسخ]

  1. Black_Spider27 Black_Spider27
    12 مهر 1392

    سلام دوست عزیز
    خوبی؟
    یه سوال داشتم.
    بعضی دستورات هستن که وقتی تایپشون می کنی نیاز به تایید ما دارن برای ادامه کارشون مثل دستور فرمت کردن یا همون پاک کردنی که خودتم بهش اشاره کردی.
    آیا میشه کاری کرد که نیاز به تایید نداشته باشه.
    مثلا یه batch file بسازی که بعد از اجرا سریعا درایو C رو فرمت کنه.
    که دیگه نیازی به تایید یا کلید اینتر نداشته باشه.
    لطفا راهنماییم کن.
    ممنون

    این دیدگاه چطور بود: Thumb up 0 Thumb down 0

    [پاسخ]

    مدیریت سایت پاسخ در تاريخ مهر 14ام, 1392 12:51:

    با سلام. راهنمای این دستورات را مطالعه کنید. احتمالا سویچ f داشته باشند که با استفاده از آن نیازی به تایید نیست

    [پاسخ]

  1. حامد حامد
    02 فروردین 1393

    سلام.. اقا سایت جامع که میگن یعنی این…بهتر از این نمیشه

    این دیدگاه چطور بود: Thumb up 0 Thumb down 0

    [پاسخ]

  1. یاسر یاسر
    09 شهریور 1393

    با تشکر از مطالب سودمندتان
    میخواستم بدونم دستوری هست که با اون در یک فایل متنی به سطر سوم رفت ؟

    این دیدگاه چطور بود: Thumb up 0 Thumb down 0

    [پاسخ]

دیدگاه خود را بفرستید